Vì sao Việt Nam cấm nhập khẩu điện thoại, máy tính cũ?

Tại họp báo thường kỳ của Bộ Khoa học và Công nghệ, sáng 4/11, Cục trưởng Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo Nguyễn Khắc Lịch cho biết, quy định cấm nhập khẩu thiết bị cũ xuất phát từ hai lý do.

Đầu tiên là yêu cầu về chuẩn hóa và đồng bộ hệ thống pháp luật giữa lĩnh vực công nghệ số và quản lý ngoại thương. Ông cho biết đây không phải quy định mới, mà đã được thực hiện thường xuyên từ năm 2007. Hiện các cơ quan chức năng chỉ đồng bộ lại về mặt pháp lý.

Nguyên nhân thứ hai, theo ông "rất quan trọng", là để bảo vệ người tiêu dùng và phát triển thị trường trong nước. "Nếu tất cả hàng hóa, thiết bị cũ được nhập khẩu vào Việt Nam sẽ sinh ra rác thải điện tử", ông lý giải.

Quy định còn nhằm hạn chế rủi ro về mất an toàn thông tin, lộ lọt dữ liệu cá nhân và nguy cơ cháy nổ tiềm ẩn trong thiết bị cũ, xuống cấp. Bên cạnh đó, chính sách cũng nhằm hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp Việt.

Cục trưởng Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo Nguyễn Khắc Lịch tại họp báo của Bộ Khoa học và Công nghệ, sáng 4/11. Ảnh: Trọng Đạt

Cuối tháng 10, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố chi tiết danh mục sản phẩm công nghệ số đã qua sử dụng cấm nhập khẩu kèm mã số hàng hóa (mã HS).

Danh mục có nhiều thiết bị điện tử quen thuộc như máy tính, điện thoại thông minh và thiết bị truyền hoặc nhận tiếng, hình ảnh, dữ liệu qua mạng có dây hoặc không dây. Ngoài ra, nhiều thiết bị phục vụ công việc và giải trí cũng nằm trong danh sách, gồm micro, loa, tai nghe, camera kỹ thuật số, camera truyền hình, thiết bị thu phát thanh sóng vô tuyến hoặc truyền hình, radar, thiết bị dẫn đường, điều khiển từ xa bằng vô tuyến.

Danh mục còn đề cập đến màn hình, máy chiếu, sản phẩm linh kiện và vật tư điện tử như mạch in, mạch điện tử tích hợp, đèn điện tử, dây điện, cáp điện và cáp sợi quang, cáp điện thoại, điện báo...

Một số mẫu điện thoại smartphone đã qua sử dụng. Ảnh: Trọng Đạt

Theo Thông tư 63, các sản phẩm công nghệ số tân trang, bộ phận, phụ kiện và cụm linh kiện, linh kiện điện tử đã qua sử dụng có mã số hàng hóa thuộc danh mục trên cũng sẽ bị cấm nhập khẩu.

Tuy nhiên, một số thiết bị công nghệ thông tin không nằm trong danh mục cấm, như dây chuyền, thiết bị phục vụ sản xuất chip bán dẫn hoặc dây chuyền, thiết bị phòng thí nghiệm cho các trường học.

Thông tư 63 của Bộ Khoa học và Công nghệ có hiệu lực từ 1/1/2027.

Trọng Đạt