Bóng rổ 5x5 vốn quen thuộc với người hâm mộ, mỗi đội có 5 cầu thủ trên sân. Những năm gần đây, 3x3 ngày càng phổ biến, trở thành nội dung thi đấu quốc tế và được đưa vào chương trình Olympic từ Tokyo 2020.
Tại Giải Bóng rổ Trẻ VnExpress - Cup Ziaja 2026, bên cạnh nội dung 5x5 truyền thống, BTC lần đầu đưa vào VYB 3x3 Festival, mở thêm sân chơi cho các CLB, học viện và cộng đồng bóng rổ tại Hà Nội.
Đội tuyển bóng rổ 3x3 nữ Việt Nam (áo đỏ) tại SEA Games 31 trong trận đấu Thái Lan. Ảnh: Giang Huy
Luật và cách tính điểm khác nhau
Điểm dễ nhận biết nhất nằm ở số cầu thủ và không gian thi đấu. Với 5x5, mỗi đội có 5 người trên sân, trận đấu diễn ra trên toàn bộ mặt sân với hai rổ. Còn 3x3 chỉ có ba cầu thủ mỗi đội cùng một người dự bị, thi đấu trên nửa sân với một rổ.
Khác biệt về không gian khiến nhịp độ trận 3x3 nhanh và liên tục hơn. Các cầu thủ phải xử lý tình huống trong phạm vi hẹp, chuyển đổi giữa tấn công và phòng ngự nhanh, đồng thời tham gia cả hai mặt trận thay vì giữ một vị trí cố định.
Cách tính điểm cũng khác. Ở 5x5, cú ném thành công trong khu vực hai điểm được tính hai điểm, ngoài vạch ba điểm được tính ba điểm, ném phạt một điểm. Với 3x3, cú ném bên trong vòng cung chỉ được một điểm, ngoài vòng cung hai điểm, ném phạt một điểm.
Về thời gian, 5x5 chia thành 4 hiệp, mỗi hiệp 10 phút theo luật FIBA. Một trận 3x3 tiêu chuẩn chỉ diễn ra trong một hiệp 10 phút. Đội đầu tiên đạt 21 điểm thắng ngay cả khi chưa hết giờ. Nếu hòa sau 10 phút, trận đấu bước vào hiệp phụ, đội ghi được hai điểm trước giành chiến thắng.
Một khác biệt nữa là thời gian kiểm soát bóng. Trong 3x3, mỗi đội chỉ có 12 giây để dứt điểm, bằng một nửa so với 24 giây của 5x5. Quy định này tạo nhịp độ nhanh, hạn chế giữ bóng lâu và buộc cầu thủ ra quyết định trong thời gian ngắn.
THPT Marie Curie (vàng) đối đầu THPT Vinschool The Harmony tại vòng 1/8 giải bóng rổ trẻ VnExpress 2026 - Cup Ziaja. Ảnh: VYB
Khác biệt về bóng thi đấu
Theo tiêu chuẩn FIBA, bóng 5x5 dùng size 7 ở nội dung nam và size 6 ở nội dung nữ. Riêng 3x3 dùng bóng size 6 cho tất cả nội dung, nhưng trọng lượng tương đương bóng size 7.
Bóng 3x3 vì vậy có chu vi nhỏ hơn size 7 mà vẫn giữ trọng lượng. Thiết kế này tạo cảm giác cầm bóng phù hợp với thể thức, đồng thời thống nhất giữa nội dung nam và nữ.
4 hạng thi đấu tại VYB 3x3 Festival
Nội dung 3x3 năm nay quy tụ 40 đội, chia thành 4 hạng: U18 Nam, U18 Nữ, Pro Nam và Pro Nữ.
U18 dành cho VĐV sinh từ ngày 1/1/2008 trở về sau, đang sinh hoạt tại các CLB, học viện và trung tâm đào tạo bóng rổ. Hai hạng Pro dành cho VĐV chuyên nghiệp và bán chuyên, không giới hạn độ tuổi, có kinh nghiệm thi đấu trong nước hoặc quốc tế.
Ở U18 Nam, 16 đội chia thành 4 bảng, mỗi bảng 4 đội. Các đội thi đấu vòng tròn một lượt, hai đội tốt nhất mỗi bảng vào tứ kết, sau đó là bán kết và chung kết.
Ba hạng còn lại mỗi hạng có 8 đội, chia hai bảng. Hai đội đứng đầu mỗi bảng vào thẳng bán kết, rồi tranh chung kết.
VYB 3x3 Festival diễn ra từ ngày 20 đến 22/11 tại Aeon Mall Hà Đông, Hà Nội. Nội dung mới bên cạnh 5x5 truyền thống mở rộng cơ hội thi đấu, giao lưu cho các CLB và VĐV, đồng thời đưa bóng rổ đến gần hơn với cộng đồng người chơi tại thủ đô.
Tú Vũ, Trung Kiên Bùi
Về VYB 2026
ការអធិប្បាយ
មិនទាន់មានមតិយោបល់នៅឡើយទេ