"Nếu được đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc thì quyền lợi tốt hơn, nhưng tài xế công nghệ thu nhập mỗi tháng mỗi khác. Nếu phải đóng bắt buộc, ai sẽ chịu phần đóng góp và tính mức đóng dựa trên thu nhập nào để không biến BHXH thành gánh nặng cho tài xế?".

Độc giả Ha an đặt câu hỏi như trên, sau bài viết Đề xuất đưa tài xế công nghệ vào diện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Theo đó, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) đề xuất từng bước mở rộng BHXH bắt buộc tới người làm việc qua nền tảng số và người không có quan hệ lao động.

Nhiều độc giả VnExpress quan tâm đến vấn đề này. Độc giả Lê Hoàng nói:

"Tôi rất mong tài xế công nghệ được bảo vệ tốt hơn, nhưng có mấy ý phải xem xét:

Quy định thế nào để coi lái xe công nghệ là lao động? Nếu họ là một công chức, hết giờ thi thoảng chạy thêm một, hai cuốc thì sao? Nhiều nước cũng chỉ quản lý qua thu nhập để thu thuế. Nếu có thể, chỉ là bổ sung thêm quy định tự nguyện ký hợp đồng nếu hai bên đồng thuận.

Tiền đóng bảo hiểm cũng do công ty thu của tài xế mà thôi. Vì vậy, nếu muốn thay đổi phải cân nhắc thêm nhiều yếu tố khác, tôi nghĩ không đơn giản".

Về câu hỏi "đóng thế nào", độc giả thanh ha đề xuất: "Sẽ có hai cách đóng:

1. Quy định doanh nghiệp không thu quá 30% doanh thu của tài xế và để tài xế tự tính toán cân đối trích phần doanh thu đó đóng BHXH, Y tế, thất nghiệp.

2. Doanh nghiệp phải tự đóng cho tài xế cao hơn 15 - 30% theo quy định mức lương cơ bản vùng, vì ngành này tìm ẩn rủi ro rất cao cho tài xế và doanh nghiệp không được phép thu quá 50% doanh thu của tài xế".

Phần lớn tài xế công nghệ ký hợp đồng hợp tác với doanh nghiệp vận hành ứng dụng và được xác định là đối tác, không phải nhân viên. Vì vậy, họ chưa thuộc diện BHXH bắt buộc mà phải tự đăng ký, tự đóng nếu muốn tham gia.

Theo số liệu được BHXH TP HCM dẫn lại, cả nước có khoảng 600.000 tài xế công nghệ nhưng chỉ khoảng 700 người tham gia BHXH tự nguyện. Phần lớn tài xế vì thế chưa tích lũy thời gian đóng để hưởng lương hưu và các quyền lợi an sinh lâu dài.

Việc mở rộng BHXH bắt buộc sẽ giúp tài xế được bảo vệ tốt hơn khi ốm đau, gặp tai nạn hoặc hết tuổi làm việc. Tuy nhiên, dự thảo cần làm rõ mức đóng, trách nhiệm của doanh nghiệp nền tảng và cách xác định thu nhập làm căn cứ đóng.

Sáng 23/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH). Dự thảo đề xuất từng bước mở rộng BHXH bắt buộc tới người làm việc qua nền tảng số và người không có quan hệ lao động.

Chính sách chưa áp dụng ngay với toàn bộ tài xế công nghệ. Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ quyết định nhóm tham gia và thời điểm thực hiện theo đề xuất của Chính phủ, căn cứ mức độ ổn định của việc làm, thu nhập và khả năng đóng góp.

Hữu Nghị tổng hợp