Vấn đề này được thảo luận tại tọa đàm lấy ý kiến về dự thảo một số quy định trong tuyển sinh đại học do Bộ tổ chức ngày 25/9.
Thạc sĩ Lê Văn Hiển, phụ trách phòng Đào tạo, Đại học Luật TP HCM, cho biết lâu nay chứng chỉ quốc tế như IELTS chủ yếu được dùng để quy đổi thành điểm thi tốt nghiệp THPT môn tiếng Anh hoặc cộng điểm khuyến khích. Hiện, Bộ dự kiến bỏ điểm cộng nhưng vẫn cho phép quy đổi, giao các trường tự quyết cách tính.
Theo ông Hiển, nếu thiếu quy định chặt chẽ, việc này dễ tạo bất công tương tự cơ chế cộng điểm. Ông dẫn chứng một học sinh đạt IELTS 7.5 được tính là 10 điểm tiếng Anh, nhưng thi tốt nghiệp chỉ đạt 9 điểm môn này thì độ lệch lên tới 1 điểm - mức tương đối cao. Do đó, ông đề xuất Bộ xây dựng thang quy đổi chung toàn quốc hoặc đưa ra hướng dẫn xử lý khi độ lệch quá lớn.
"Nếu để các trường quy định thì không thống nhất, một năng lực lại được quy đổi sang nhiều mức điểm khác nhau", ông Hiển nói.
Đây là vấn đề "nan giải" và từng được nhiều trường đề xuất, theo GS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Giáo dục đại học. Ông cho hay Bộ chỉ đưa ra thang quy đổi chung khi có dữ liệu đủ lớn và chính xác cùng những nghiên cứu, đánh giá, luận cứ khoa học đi kèm.
"Các trường có dữ liệu mẫu nhỏ, với sự quan sát, theo dõi kết quả học tập của sinh viên thì đưa ra mức quy đổi áp dụng cho trường sẽ chính xác hơn", ông nói. Ngoài ra, việc quy đổi còn tùy thuộc yêu cầu đầu vào của ngành, chương trình.
IELTS 6.0 tạo ra 26 mức điểm cộng
Chứng chỉ ngoại ngữ nói chung, chủ yếu là IELTS được Bộ Giáo dục và Đào tạo áp dụng miễn thi và quy đổi thành điểm môn Ngoại ngữ trong kỳ thi tốt nghiệp THPT từ năm 2015. Đến nay, hơn 100 trường dùng chứng chỉ trong xét tuyển đầu vào.
Năm 2026, cả nước có hơn 37.300 thí sinh nộp chứng chỉ IELTS để được cộng điểm. IELTS 6.0 là mức phổ biến nhất, được các trường quy đổi thành 26 mức điểm cộng.
GS Nguyễn Tiến Thảo trao đổi tại tọa đàm, sáng 25/9. Ảnh: Lệ Nguyễn
Lệ Nguyễn
