Gan đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng như chuyển hóa chất dinh dưỡng, xử lý các chất có hại và chuyển hóa nhiều loại thuốc để cơ thể đào thải. Tuy nhiên, khả năng chuyển hóa của gan có giới hạn. Một số thói quen sử dụng thuốc tưởng chừng vô hại có thể khiến cơ quan này bị tổn thương.
Theo Eatingwell, ngoài uống nhiều rượu bia, lạm dụng một số loại thuốc giảm đau, hạ sốt thông dụng cũng là nguyên nhân đáng chú ý gây tổn thương gan.
Vì sao thuốc giảm đau có thể gây tổn thương gan?
Nhiều loại thuốc giảm đau, hạ sốt được sử dụng phổ biến để giảm đau đầu, đau cơ, đau răng hoặc sốt. Thuốc nhìn chung an toàn khi sử dụng đúng chỉ định, liều lượng. Tuy nhiên, một số hoạt chất có thể gây độc cho gan nếu sử dụng quá liều.
Sau khi thuốc được hấp thu, gan tham gia chuyển hóa để cơ thể có thể đào thải. Trong quá trình này, một số hoạt chất tạo ra lượng nhỏ chất chuyển hóa có độc tính. Bình thường, cơ thể có cơ chế trung hòa những chất này, hạn chế tổn thương tế bào gan.
Khi lượng thuốc vượt quá khả năng xử lý, chất chuyển hóa độc có thể tích tụ, gây tổn thương hoặc hoại tử tế bào gan. Trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn đến suy gan cấp, đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời. Theo Times of India, tổn thương gan do thuốc không phải lúc nào cũng xuất hiện sau thời gian dài sử dụng. Với một số hoạt chất, uống quá liều trong thời gian ngắn cũng có thể gây hậu quả nghiêm trọng.
Một số loại thuốc giảm đau có thể gây tổn thương gan nếu sử dụng không đúng cách. Ảnh được tạo bởi AI
Những sai lầm khi dùng thuốc làm tăng nguy cơ hại gan
Tự ý tăng liều sử dụng: Một trong những sai lầm thường gặp là tự ý tăng liều khi triệu chứng đau hoặc sốt chưa giảm. Nhiều người cho rằng uống thêm thuốc giúp cải thiện triệu chứng nhanh hơn, nhưng điều này có thể khiến lượng hoạt chất vượt ngưỡng an toàn.
Sử dụng đồng thời nhiều loại thuốc: Một số thuốc điều trị cảm cúm, đau đầu, đau cơ hoặc hạ sốt có thể chứa cùng thành phần giảm đau. Nếu không đọc kỹ nhãn, người dùng dễ vô tình uống trùng hoạt chất, làm tăng tổng liều thuốc trong ngày.
Tự ý dùng thuốc kéo dài, không có hướng dẫn y tế: Việc dùng thuốc liên tục nhiều ngày mà không có hướng dẫn của nhân viên y tế cũng tiềm ẩn rủi ro. Đặc biệt, người có bệnh gan từ trước, thường xuyên uống rượu bia hoặc đang sử dụng nhiều loại thuốc cần thận trọng hơn.
Không phải tất cả thuốc giảm đau đều có nguy cơ gây độc gan giống nhau. Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào hoạt chất, liều lượng, thời gian sử dụng và tình trạng sức khỏe của từng người.
Dấu hiệu cảnh báo gan bị tổn thương do thuốc
Tổn thương gan do dùng thuốc quá liều có thể không gây triệu chứng rõ rệt trong giai đoạn đầu. Một số người xuất hiện cảm giác mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn, nôn hoặc khó chịu vùng bụng.
Khi tổn thương tiến triển, người bệnh có thể đau vùng bụng trên bên phải, vàng da, vàng mắt hoặc nước tiểu sẫm màu. Trường hợp nghiêm trọng có thể xuất hiện rối loạn ý thức, lú lẫn do chức năng gan suy giảm.
Các triệu chứng ban đầu đôi khi giống biểu hiện của cảm cúm hoặc rối loạn tiêu hóa thông thường, khiến người bệnh chủ quan. Một số trường hợp tổn thương gan chỉ được phát hiện khi xét nghiệm máu ghi nhận men gan tăng cao.
Nếu nghi ngờ đã uống quá liều thuốc giảm đau, hạ sốt, người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay, kể cả khi chưa xuất hiện triệu chứng. Không nên chờ đến khi đau bụng, vàng da hoặc mệt mỏi rõ rệt mới đi khám.
Cách sử dụng thuốc tránh hại gan
Để hạn chế nguy cơ tổn thương gan, người dùng cần tuân thủ liều lượng, khoảng cách giữa các lần uống và thời gian sử dụng ghi trên hướng dẫn hoặc theo chỉ định của bác sĩ.
Trước khi kết hợp nhiều loại thuốc, hãy kiểm tra thành phần hoạt chất để tránh dùng trùng. Người đang điều trị bệnh mạn tính hoặc có tiền sử bệnh gan cần hỏi ý kiến bác sĩ, dược sĩ trước khi sử dụng thuốc giảm đau, hạ sốt.
Các chuyên gia lưu ý, thuốc giảm đau, hạ sốt mang lại lợi ích khi được sử dụng đúng cách. Nguy cơ tổn thương gan chủ yếu liên quan đến một số hoạt chất và cách sử dụng không phù hợp. Hiểu rõ thành phần thuốc, dùng đúng liều và tham khảo ý kiến nhân viên y tế khi cần thiết là những biện pháp quan trọng giúp phòng tránh biến chứng.
Bảo Bảo (Tổng hợp)
تعليق
لا توجد تعليقات حتى الآن