Vợ chồng tôi sống ở một vùng quê, kinh tế gia đình không khá giả. Cả đời chúng tôi chủ yếu làm lụng, chắt chiu từng đồng để lo cho cuộc sống và nuôi con ăn học.

Tôi không có điều kiện cho con một cuộc sống đầy đủ như nhiều gia đình khác, nhưng tôi luôn nghĩ rằng dù bố mẹ không có nhiều tiền, ít nhất cũng nên cố gắng để con được học hành đến nơi đến chốn, có cơ hội bước ra khỏi lũy tre làng và nhìn thấy thế giới rộng lớn hơn.

Con gái tôi học hành tương đối tốt. Tôi không dám nói con là một đứa trẻ quá xuất sắc, cũng không phải người luôn đứng đầu trong mọi kỳ thi. Nhưng con chăm chỉ, có ý thức học tập và biết cố gắng vì tương lai của mình. Sau những năm tháng đại học, con tốt nghiệp loại giỏi.

Đối với vợ chồng tôi, đó đã là niềm tự hào rất lớn. Chúng tôi hiểu rằng những gì con đạt được hôm nay đều đến từ sự nỗ lực của chính con, chứ gia đình cũng chẳng có điều kiện gì để nâng đỡ con nhiều hơn.

Từ khi còn học đại học, con đã có mong muốn được đi du học. Con muốn học tiếp thạc sĩ ở nước ngoài, muốn được tiếp xúc với những nền văn hóa khác, được học tập trong môi trường mới và có thêm trải nghiệm cho bản thân.

Ban đầu, tôi cũng lo lắng. Gia đình mình vốn không khá giả, đi học ở nước ngoài lại tốn kém, liệu có đủ khả năng không? Nhưng rồi tôi nghĩ con còn trẻ, nếu có cơ hội học tập tốt hơn thì tại sao mình lại ngăn cản?

Tôi và vợ đều mong con có thể sống một cuộc đời rộng mở hơn bố mẹ, được làm những điều mà thế hệ chúng tôi chưa từng có cơ hội thực hiện.

Vì vậy, khi con quyết định tìm kiếm học bổng, tôi rất ủng hộ. Con đã dành thời gian chuẩn bị hồ sơ, tìm hiểu các chương trình và nộp đơn ứng tuyển. Khi biết con có cơ hội nhận học bổng thạc sĩ ở Hà Lan với mức hỗ trợ cao nhất lên tới 70%, tôi thực sự vui mừng.

Tôi nghĩ rằng những cố gắng của con cuối cùng cũng được đền đáp. Một gia đình ở quê như chúng tôi không thể tự mình chi trả toàn bộ chi phí du học, nên học bổng là cơ hội rất quý giá.

Thế nhưng, tôi dần nhận ra rằng học bổng chỉ giải quyết được một phần vấn đề. Dù được hỗ trợ phần lớn học phí, con vẫn cần tiền nhà ở, ăn uống, bảo hiểm, đi lại, vé máy bay và nhiều khoản sinh hoạt khác.

Số tiền còn lại không hề nhỏ đối với một gia đình như chúng tôi. Tôi bắt đầu tính toán, cân nhắc xem phải dành dụm bao nhiêu, cần chuẩn bị những gì và liệu có thể xoay xở được hay không.

Đúng lúc ấy, gia đình tôi gặp biến cố.

Vợ tôi bị bệnh và phải nhập viện. Những khoản viện phí, tiền thuốc men cùng các chi phí điều trị phát sinh khiến số tiền tích góp bấy lâu nhanh chóng cạn đi. Có những khoản chúng tôi không thể tự lo nổi, phải vay mượn anh em, họ hàng.

Đến nay, gia đình vẫn còn nợ một khoản tiền chưa trả hết. Tôi vừa lo cho sức khỏe của vợ, vừa lo chuyện cơm áo hằng ngày, lại vừa nghĩ đến tương lai của con. Những chuyện vốn đã khó khăn nay càng trở nên nặng nề hơn.

Tôi bắt đầu tự hỏi liệu mình có còn đủ khả năng cho con đi du học hay không. Tôi rất muốn con được thực hiện ước mơ, nhưng không thể không nghĩ đến thực tế.

Nếu cố gắng đưa con đi, gia đình có thể phải vay thêm tiền. Nếu sau này con gặp khó khăn trong việc trang trải cuộc sống ở nước ngoài, chúng tôi cũng chưa chắc có khả năng hỗ trợ. Tôi sợ rằng vì muốn con có một tương lai tốt hơn, mình lại vô tình khiến cả gia đình rơi vào cảnh nợ nần chồng chất.


Điều khiến tôi trăn trở nhất là con gái tôi rất hiểu hoàn cảnh gia đình. Con biết mẹ vừa trải qua chuyện gì, biết bố mẹ đã phải vay mượn để lo viện phí và hiểu rằng tiền bạc không phải thứ chúng tôi có thể dễ dàng kiếm ra.

Tôi sợ con sẽ tự nguyện từ bỏ cơ hội chỉ vì thương bố mẹ, vì không muốn gia đình phải vất vả thêm. Nếu con nói rằng không đi nữa để ở nhà phụ giúp gia đình, có lẽ tôi sẽ vừa nhẹ nhõm vừa đau lòng. Nhẹ nhõm vì không phải lo thêm một khoản tiền lớn, nhưng đau lòng vì biết con đang gác lại ước mơ của mình.


Đôi khi, tôi tự hỏi liệu mình có đang quá tham vọng hay không. Một người cha ở quê, kinh tế không dư dả, vợ vừa trải qua bệnh tật và gia đình vẫn còn nợ nần, liệu có nên tiếp tục nuôi hy vọng cho con đi du học?

Tôi không biết câu trả lời. Tôi chỉ biết mình không muốn vì sợ khó khăn mà vội vàng khép lại cánh cửa của con, nhưng cũng không thể vì thương con mà đẩy gia đình vào một hoàn cảnh vượt quá sức mình.

Và tôi vẫn tự hỏi làm thế nào để một gia đình không có điều kiện kinh tế vẫn có thể trao cho con cơ hội bước ra thế giới, mà không khiến những người ở lại phải gánh chịu một cái giá quá lớn?

Tran Vo