Ngày 5/9, Đại học RMIT Việt Nam phối hợp cùng tổ chức Inclusive Solutions tổ chức chương trình tập huấn "Ứng dụng AI trong kể chuyện" tại Hà Nội, quy tụ người khuyết tật vận động, khiếm thị và khiếm thính cùng tham gia học tập trong một không gian đào tạo hòa nhập.
Khóa học hướng đến những người muốn sáng tạo video, viết nội dung trên mạng xã hội hoặc tham gia truyền thông cho các hội nhóm người khuyết tật. Thay vì bắt đầu từ công cụ AI, chương trình tập trung giúp học viên xây dựng tư duy kể chuyện, xác định thông điệp và cấu trúc nội dung trước khi ứng dụng AI như một trợ lý ngôn ngữ.
Ban tổ chức cùng các học viên rạng rỡ tại khóa đào tạo AI trong kể chuyện dành cho người khuyết tật tại Hà Nội. Ảnh: Inclusive Solutions
Theo ban tổ chức, mỗi nhóm người khuyết tật có nhu cầu tiếp cận AI khác nhau. Với người khiếm thị, lớp học hướng dẫn cách xây dựng câu lệnh dựa trên âm thanh, cảm giác và trải nghiệm thay vì mô tả hình ảnh, đồng thời khuyến khích học viên cùng điều chỉnh câu lệnh để có kết quả phù hợp hơn.
"Người khuyết tật vốn đã có những trải nghiệm và câu chuyện đáng được lắng nghe. Điều nhiều người cần là phương pháp phù hợp, công cụ dễ tiếp cận và cơ hội thực hành để kể câu chuyện của mình một cách chân thực", chị Phương Nguyễn, nhà sáng lập Inclusive Solutions, chia sẻ.
Tiến sĩ Võ Thị Diễm Trang, giảng viên Đại học RMIT, cho biết công cụ AI giống như một người trợ lý ngôn ngữ, giúp ý tưởng của người khuyết tật trở nên rõ ràng và chỉn chu hơn khi gửi đến độc giả. Điều quan trọng là nội dung vẫn là của chính học viên. AI chỉ giúp quá trình thể hiện bài viết trở nên thuận tiện hơn.
Một học viên chia sẻ trải nghiệm trong buổi tập huấn ứng dụng AI. Ảnh: Inclusive Solutions
Thông qua quá trình đào tạo về ứng dụng AI trong kể chuyện, người khuyết tật đã tiết kiệm đáng kể thời gian nhập liệu và căn chỉnh văn bản. Có thể nói AI đóng vai trò như một trợ lý giúp gợi ý cấu trúc kịch bản, trau chuốt từ ngữ và mở ra các góc nhìn mới. Nhờ đó mà các học viên có thể dồn toàn bộ sự tập trung vào nội dung cốt lõi muốn truyền tải.
Sau buổi tập huấn, nhiều học viên cho biết đã biết cách sắp xếp ý tưởng, xây dựng kịch bản mạch lạc và tạo nội dung hấp dẫn hơn cho các nền tảng số. Anh Chung, một học viên, chia sẻ trước đây, anh viết kịch bản chủ yếu dựa theo cảm tính hoặc dùng các câu lệnh cóp nhặt trên mạng nên bài viết thường rời rạc, thiếu logic và không giữ được mạch chuyện. Kể từ khi tham gia buổi tập huấn ứng dụng AI trong kể chuyện tại Hà Nội, anh đã biết cách sắp xếp ý tưởng và xây dựng kịch bản thu hút hơn, giúp giữ chân người xem lâu hơn và mang lại những tích cực cho kênh cá nhân của anh.
Không chỉ ở cấp độ cá nhân, kỹ năng kể chuyện bằng AI cũng được kỳ vọng nâng cao hiệu quả truyền thông của các tổ chức người khuyết tật. Đại diện Hội Người khuyết tật phường Giảng Võ cho biết việc chuyển từ cách đưa tin hoạt động sang kể những câu chuyện gắn với cảm xúc và thông điệp đã giúp các bài đăng tiếp cận cộng đồng tốt hơn.
Các học viên sôi nổi tham gia các hoạt động trong buổi tập huấn. Ảnh: Inclusive Solutions
Bên cạnh những ứng dụng trong đời sống và hoạt động cộng đồng, kỹ năng ứng dụng AI trong kể chuyện còn có thể góp phần mở rộng cơ hội phát triển nghề nghiệp cho người khuyết tật, nhất là trong lĩnh vực sáng tạo nội dung số.
Tuy nhiên, theo đại diện ban tổ chức việc học dùng AI mới chỉ là bước đầu. Trên thực tế, người khuyết tật vẫn gặp nhiều rào cản trong việc tiếp cận kỹ năng công nghệ mới, môi trường làm việc chưa thực sự tiếp cận và cơ hội nghề nghiệp còn hạn chế. Nếu thiếu sự đồng hành từ doanh nghiệp và các bên liên quan, những kỹ năng mới vẫn khó được ứng dụng hiệu quả và lâu dài trong công việc.
Khóa tập huấn "Ứng dụng AI trong kể chuyện" là hoạt động thuộc dự án E-Prodigy của Đại học RMIT Việt Nam, nhằm nghiên cứu và phát triển các giải pháp công nghệ dành cho nhóm yếu thế. Theo nhóm nghiên cứu, để người khuyết tật tham gia bền vững vào môi trường số, việc cung cấp thiết bị là chưa đủ; điều quan trọng là xây dựng các chương trình đào tạo dễ tiếp cận, phù hợp với nhu cầu thực tế và có sự đồng hành của doanh nghiệp cũng như các tổ chức xã hội trong mở rộng cơ hội việc làm.
Yên Chi