Sau thời gian dài làm ăn, ông anh họ của tôi đã quyết định đập dỡ ngôi nhà ngói tường đá mài được xây từ những năm 1980 do bố mẹ để lại. Anh vừa xây xong căn nhà khoảng 5 tỷ đồng kiểu mái Thái, nền lát gạch bông sáng bóng.
Ngày ăn tân gia, nhìn nội thất mới đủ đầy ai cũng tấm tắc khen. Khi nhìn ra khoảng sân lát gạch nhưng còn trống vắng, ai cũng nói thấy thiếu gì đó. Ngôi nhà trước đây nền đất thấp so với mặt đường. Xây nhà mới, phải san lấp nâng nền, nên hầu như cây xanh xung quanh nhà đều bị chặt bỏ hết.
Thấy vậy, anh họ tôi thêm tiền để mua thêm cây xanh trồng trong nhà, làm thêm hòn non bộ giả và trong số những cây kiểng mới, còn có một cây kiểng giá 160 triệu đồng về đặt trước nhà để "trấn trạch".
Thế nhưng chỉ vài tháng sau, cây bắt đầu héo rồi chết khô lần mòn không rõ nguyên nhân. Nhìn cái cây từng có giá bằng cả một chiếc ôtô cũ giờ chỉ còn trơ cành, anh họ tôi tiếc đứt ruột, ngoài ra còn lo sợ "làm ăn không được".
Câu chuyện khiến tôi nghĩ nhiều hơn về việc chơi cây sau khi xây nhà. Xây một căn nhà tiền tỷ có nhất thiết phải mua những cây kiểng thật đắt tiền để không gian trở nên đẹp và "xứng tầm"? Hay nhất thiết phải để thêm hòn non bộ, hồ cá koi trước nhà...?
Thực tế, cây xanh là một phần rất tự nhiên của không gian sống. Một căn nhà có sân vườn, ban công hay những khoảng xanh thường tạo cảm giác dễ chịu hơn. Với nhiều gia đình, việc mua cây cảnh không chỉ để trang trí mà còn là một thú vui, một cách thư giãn và chăm chút cho ngôi nhà.
Nhưng chơi cây lại là chuyện khác với mua một món đồ nội thất. Một chiếc bàn đắt tiền có thể đặt vào nhà rồi sử dụng nhiều năm, trong khi một cây cảnh dù có giá hàng chục, hàng trăm triệu đồng vẫn có thể chết nếu không phù hợp với môi trường hoặc không được chăm sóc đúng cách.
Nếu mua cây kiểng giá trị cao vì thực sự yêu thích và hiểu về cây, vì đam mê thì sự cố xảy ra, sự tiếc nuối sẽ cao hay thấp hơn người mua vì muốn căn nhà trông sang trọng hơn?
Trong khi đó, khi xây nhà, nhiều người dễ rơi vào tâm lý "đã làm thì làm cho tới". Nhà vài tỷ thì nội thất phải tương xứng, sân vườn phải đẹp, cây cảnh cũng phải lớn, hiếm hoặc có giá trị cao. Những khoản chi này không sai nếu nằm trong khả năng tài chính và mang lại niềm vui cho gia chủ.
Chơi cây cũng là một thú vui giống nhiều thú chơi khác. Có người thích cây vài trăm nghìn đồng, có người sẵn sàng bỏ hàng chục, hàng trăm triệu đồng cho một cây cổ thụ hoặc cây dáng đẹp...
Nhưng điều đáng bàn nằm ở chỗ cây đắt chưa chắc phù hợp với ngôi nhà, cũng như nhà đắt tiền không đồng nghĩa với việc phải có cây cảnh đắt tiền.
Một cái cây đi xin hàng xóm ươm giống, mua ở ngoài vườn giá rẻ... nhưng hợp ánh sáng, hợp khí hậu, dễ chăm sóc và khiến gia chủ vui mỗi ngày lại có thể mang nhiều "vượng khí" hơn là cây giá trị cao nhưng đi kèm rủi ro như đã kể.